Winters Cappadocië Sneeuwwandelen door Turks sprookjesland

Sneeuwwandelparadijzen

Sneeuwschoenwandelen in Turkije, zonvakantie bij uitstek? Doen! De winter transformeert het ongenaakbare Taurusgebergte en het toverachtige Cappadocië in surrealistische sneeuwlandschappen. Alleen wolvengehuil doorbreekt de stilte. Stap samen met SNP door een weergaloze winterwereld.

Sneeuw is wel het laatste waar je aan denkt bij Turkije. Toch hullen de bergketens van Centraal-Anatolië zich iedere winter in een wit gewaad, bij temperaturen tot ver onder nul. Het Taurusgebergte en Cappadocië ontpoppen zich tot sneeuwwandelparadijzen voor stiltezoekers, elk met een volstrekt uniek karakter.

Het Taurusgebergte oogt onherbergzaam. Geen spoor van menselijke activiteit vind je tussen de bergmassieven met toppen hoger dan 3.700 meter, zelfs geen hutje om in te schuilen. Welkom in de wildernis van Turkije. In de zomer tref je hooguit een herder die door de bergen trekt met zijn schapen, geflankeerd door zijn honden die getraind zijn om te strijden tegen wolven die de kudde aanvallen. Naast wolvengehuil hoor je niets dan vogelgekwetter.

In de winter is de stilte van het landschap nog intenser. Een sneeuwtapijt tot wel een paar meter dikte bedekt de grilligheid. Alleen de steile wanden laten zich niet ondersneeuwen, het naakte karstgesteente gloeit rood in de winterzon. Wolven en steenbokken heersen over de bergflanken, hun sporen ontmaagden de sneeuwwereld.

Cappadocië is, hoewel het vlakbij ligt, van een andere orde. De natuurelementen hebben het zachte tufsteen bewerkt tot een sprookjeslandschap, met diepe kloven en fallusachtige rotsformaties die hun weerga niet kennen. Talloze cultuurhistorische schatten vind je hier in de vorm van in tufsteen uitgehakte woonhuizen. In de zomer is Cappadocië een toeristenmekka, in de winter trek je in stilte je eigen spoor door een surrealistische wereld bedekt met poedersuiker.

Volslagen verrassing

Bij SNP worden ze blij van bijzondere reizen, zo ook van sneeuwwandelen in Turkije. Sneeuwspecialist Leon Huijs zat meteen op het puntje van zijn stoel toen de Turkse agent hem uitnodigde voor een winterse kennismaking met Aladaglar Nationaal Park in het Taurusgebergte en Göreme Nationaal Park in Cappadocië.

‘Vele winterreizen ontwikkelde ik de afgelopen twee decennia voor SNP in de Alpen en Scandinavië. Maar sneeuwwandelen in Turkije? Voor mij een volslagen verrassing!’

Leon kwam, zag, en was meteen verkocht. Het resultaat: de allereerste SNP-winterwandelreis op sneeuwschoenen in Turkije, acht dagen lang onder leiding van een professionele lokale wintergids. Ben je geen doorgewinterde sneeuwwandelaar? Geen probleem! Tijdens dagtochten van gemiddeld vijf uur met geringe hoogteverschillen kun je ontspannen genieten. Het verblijf bij gastvrije bergbewoners vervolmaakt de charme van deze exoot onder de sneeuwwandelreizen.

 

Kaartspelen en volksdansen

De Turkse wintersferen waarin Leon belandde verschilden hemelsbreed met wat hij kende van de Alpen en Scandinavië. Toeristen zag hij niet in het bergdorp aan de rand van het Aladaglargebergte, en toeristische infrastructuur evenmin. Maar toch, de dorpelingen hebben een begin gemaakt, enkelen hebben hun huis omgebouwd tot een eenvoudig maar sfeervol gatenverblijf. Ze bereiden zelf de maaltijden en kopen alle ingrediënten in de kleine winkel tegenover de moskee. De dorpelingen ontvangen sneeuwwandelaars met open armen. Leon: ‘De inwoners maken graag een praatje met jou als Nederlandse sneeuwwandelaar in het dorpstheehuis. Overigens, mijn sympathieke gids Ibrahim benaderde mij al even enthousiast, tijdens de twee uur durende rit van het vliegtuig naar ons pension gaf hij me spontaan een spoedcursus Turkse historie.’

Leon leefde meteen als een Turk, hij zag zichzelf kaartspelen op de grond, tot zijn eigen verbazing. ‘Na mijn aankomst bereidde de kok van het pension een heerlijke streekmaaltijd, daarna kwamen de speelkaarten op tafel. Daar zat ik dan, mijn eerste avond in Turkije, op de grond aan een lage tafel een Turkse Jokervariant te spelen. Hoe leg ik het mijn familie uit? Ik hou immers helemaal niet van kaarten…’

Dansen is wel het laatste waar je Leon voor warm krijgt. Toch danste hij op vrolijke volksmuziek van dorpelingen. ‘Muziekinstrumenten kwamen tevoorschijn, Griekse volksdansmuziek klonk in de huiskamer, dorpelingen gingen de dansvloer op. Ik dacht dat ze dit speciaal voor mij als toerist organiseerden, voelde me verplicht om mee te dansen. Later begreep ik dat muziek maken en dansen bij hun cultuur hoort, het dorp Mustafapasja is een oude Griekse enclave. Wat ik meemaakte was volstrekt authentiek!’

Grote jeneverbesbomen

Aan sneeuw geen gebrek in winters Anatolië. Sterker, de Landrover die Leon en zijn gids de eerste wandeldag moest afzetten in het Aladaglar Nationaal Park strandde in de sneeuw. ‘Drie dagen onophoudelijke sneeuwval was zelfs voor onze Landrover te veel, we moesten de weg vrijmaken. Eigenlijk was ik blij met het oponthoud, zo had ik een uurtje extra de tijd om te wennen aan het spectaculaire landschap van steile kalkreuzen. De 3.756 meter hoge Demirkazik spant de kroon, maar de kleinere drieduizenders rondom mogen er ook zijn!’

Diverse geiten- en schapenkralen passeerden Leon en zijn gids vooraan in het dal. In de zomer hoeden herders hun dieren hogerop, de winter drijft hen terug naar de beschutting van laaggelegen dorpen. Enthousiast verhaalt Leon over het landschap dat zich gaandeweg ontvouwt. ‘Naarmate we verder het dal in liepen, opende zich een prachtig sneeuwlandschap met zeer grote jeneverbesbomen. Het leken wel sparren, zo groot. Echte kerstbomen troffen we ook, hogerop.’

De diepe kloven met torenhoge wanden maakten indruk op Leon, ook de verlaten Madenkloof. ‘De kloof werd gaandeweg nauwer. Langzaam stegen we naar tweeduizend meter hoogte. Boven ons cirkelde een eenzame adelaar op zoek naar een verzwakte steenbok. Trotse mannetjesbokken met indrukwekkende horens zagen we regelmatig op de toppen van de vierhonderd met hoge wanden.’

In een opener deel van de kloof zag Leon overal sneeuwsporen van steenbokken. ‘Steenbokken komen blijkbaar ook helemaal naar beneden om te eten van de stekelige gaspeldoorn. Ibrahim wees me ook op de sporen van een wolf. De steenbok moet dus niet alleen naar boven kijken om de vijand te zien aankomen.’

Winters dildobos

Hoe onvergelijkbaar anders is Cappadocië, op slechts twee uur rijden. Het tufstenen toverlandschap oogt sneeuwbedekt nog onwaarschijnlijker dan in de zomer. Geïntrigeerd wandelde Leon op sneeuwschoenen tussen de fallusachtig gevormde rotsen in Love Valley. ‘Omringd waren we door enorme fallussen van tufsteen, ik waande me in een winters dildobos.’

De vele in tufsteen uitgehakte woningen verraden ruim twee millennia bewogen cultuurgeschiedenis. Al voor onze jaartelling hakten Romeinen hier graven in de rotsen, en Byzantijnse christenen beitelden ondergrondse steden en kerken uit om te ontkomen aan vervolging. De Ottomanen waren de opvolgers, en zelfs tot in de jaren tachtig woonden hier Turken.

Duivenhokken zie je overal, uitgehakt in rots. Duiven waren van levensbelang voor de Byzantijnen en Ottomanen, die de mest gebruikten om hun akkers in de vallei vruchtbaarder te maken, en de vogel en eieren om te eten. Leon: ‘Talloze duivenhokken zagen we in de rotsen, ook op grotere hoogte, bereikbaar met uitgehakte grepen. Fascinerend, zoveel oude cultuur, als afsluiting van een unieke winterwandelweek.’