Froutje Fruithof
De kans om Froutje Fruithof in het Stedelijk Museum tegen te komen is gering. De voormalige toplanglaufer voelt zich vooral thuis in regionen waar de beschaving nog geen sporen heeft achtergelaten. Bewegen door de sneeuw is haar passie. Als langlauflerares voor SNP kan ze haar drive vormgeven. Toch staat voor Froutje de prestatie zeker niet voorop. ‘Het individu telt voor mij. Ik geniet van ieder succesje van een cursist, hoe klein ook.’
‘Over langlaufen moet je eigenlijk niet praten, je moet het dóen. De beleving staat voorop’, zegt Froutje Fruithof (33). Verscholen in een rustieke steeg in de oude Middelburgse stadskern ligt het ruime appartement, waar ze samen met partner Guido woont. Een aangename locatie voor een gesprek over haar langlaufpassie. Toch ontbreekt er voor Froutje één wezenlijk element: sneeuw. De woorden “vrijheid”, “weg van de beschaving”, “enthousiasme” en “creativiteit” dekken enigszins de lading van haar passie. Maar toch ook weer niet. Het frustreert haar bijna dat ze het niet kan laten zien of, beter gezegd, ervaren. Froutje typeert zichzelf niet als een prater, maar als een doener bij uitstek. Het liefst bindt ze haar ski’s aan om te demonstreren wat langlaufen voor haar is: genieten van de beweging door een sneeuwlandschap.
Paplepel
In de wintermaanden staat Froutje voor SNP op de lange latten. Zowel in de Alpen als in Scandinavië geeft de voormalige topsporter langlauflessen aan klanten en brengt ze winterreisleiders tijdens een interne cursus de fijne kneepjes bij van de diagonaalpas, visgraatpas, schaatspas en niet te vergeten de ploegrem. Haar langlaufsporen heeft de duursporter verdiend als junior in het Nederlandse Langlaufteam. Sinds 2000 mag ze zichzelf na een intensieve Zwitserse scholing Schneesportlehrer noemen. ‘Een zware dobber deze opleiding, zeker voor een meisje uit een kikkerlandje zonder sneeuw.’ Het glijden over de sneeuw is Froutje als telg uit een langlauffamilie met de paplepel ingegoten. ‘Ik ben met ski’s aan geboren’, grapt de duursporter, ‘een scherpe bevalling. Gelukkig zijn langlaufski’s flexibel, ik heb niet al te veel schade aangericht’. Als klein kind al beschouwde ze de witte wereld vanuit de rugzak van haar skiënde moeder. En zag ze haar opa als lichtend voorbeeld in diagonaalpas voortbewegen; de man volbracht op zijn zeventigste nog een langlaufmarathon. Het lopen nog maar net onder de knie stond ze al op de latten. Aanvankelijk als jeugdige skiër, later als langlaufer.
Ouwelullensport
Nee, een hip imago heeft langlaufen niet. Maar daar ligt Froutje niet van wakker: ‘Langlaufen is in de ogen van veel jongeren een “ouwelullensport”. Snelle pisteskiërs die met modieuze kleding après-ski bedrijven, zijn natuurlijk flitsender. Het oubollige imago ten spijt trok langlaufen mij meer dan skiën: de fysieke inspanning, het uiterste van jezelf vergen in een weerbarstig landschap, dat sprak me aan. Nee, het vooroordeel van langlaufen als tamme sport voor gepensioponeerden klopt niet. Integendeel, langlaufen vergt veel van je. ‘Ook prefereer ik langlaufen boven skiën omdat ik niet van snelheid houd. Mezelf met een lift naar boven laten slepen om vervolgens met een rotvaart naar beneden te suizen, dat inspireert mij niet. Ik geniet van de afwisselende omgeving tijdens het langlaufen en de grote variatie in bewegingen. Bovendien houd ik van de cadans, de vloeiende op-en-neer gaande bewegingen in een glooiend landschap.’
Stoer
Froutje drong door tot de Nederlandse jeugdselectie. ‘Het suffe langlauf imago was plotseling verdwenen; ik was ineens een stoere meid!’ Om ook een bikkel te blíjven was het trainen geblazen. In een speciale topsportklas, waar ze het laatste leerjaar van de Havo volgde, bereidde ze zich voor op de ultieme droom van iedere topsporter: de Olympische Spelen. Met een langlaufende moeder en een eveneens voor de selectie trainend broertje wist de familie elkaar te stimuleren. ‘Ik zwoegde op rolski’s de steile heuvel omhoog naar de Posbank op de Veluwezoom’, verhaalt Froutje, die lachend terugblikt op deze enerverende escapades. ‘Bovenaan stond mijn moeder gereed met de auto om mij weer naar beneden te brengen. Deze cyclus herhaalde zich vele malen.’
Competitiedrang
Froutje lijkt alle eigenschappen te bezitten van een gedreven topsporter. Maar schijn bedriegt: op haar twintigste gaf ze de brui aan haar carrière. ‘Het leven als topsporter beperkte mij teveel. Ik wilde mezelf breder ontwikkelen, keek uit naar een geschikte studie. Langlaufen is bovendien niet mijn enige passie. Ik vind het ook heerlijk om met vrienden te dansen en ik banjer graag door de natuur. Zalig vind ik het om af en toe lekker in de grond van mijn biologische tuin te wroeten, om te zien wat uit één klein zaadje kan groeien, prachtig!’ Last but not least typeert Froutje zichzelf allerminst als het “prestatiedier” dat een topsporter in zich moet hebben. ‘Ik mis de benodigde competitiedrang. Ik hoef niet zo nodig iemand te verslaan. Als ik mezelf overtref, geeft me dat de meeste voldoening.’ De tijd die volgde was een rusteloze zoektocht. ‘Ik wist niet wat te doen. Mijn studie milieukunde afgebroken - later alsnog afgemaakt - en diverse opleidingen uitgeprobeerd; nergens vond ik echt mijn roeping. Ellendig, emmers vol heb ik gehuild. Ach, eigenlijk heb ik nog steeds geen helder doel voor ogen. Maar, hoewel een strakke vorm nog ontbreekt, heb ik een duidelijke focus. Ik loop warm voor alles wat met duurzaamheid, fair trade en biologische landbouw te maken heeft, daar gaat mijn hart naar uit. In mijn zoektocht naar het vinden van een passende vorm heb ik één grote winst geboekt: ik heb mijn onbestemde bestemming geaccepteerd.’
Mensenmens
Naast biologisch tuinieren en dansen is er nog één activiteit die Froutje doet met onvoorwaardelijke passie: het geven van langlauftraining. Naast haar activiteiten als reisleider is ze sinds 2004 bij SNP als langlauflerares actief. ‘Ik ben een mensenmens; ik zie mezelf in de rol van lerares niet als buitenstaander, maar voel me deelgenoot. Als de “zwakkeren” in de groep boven zichzelf uitstijgen, heb ik plezier. Ik geniet van alle kleine succesjes die mijn cursisten boeken. Dat geeft me zoveel energie. De weerbarstige omstandigheden waarin de cursussen soms plaatsvinden, vragen bovendien om creatieve oplossingen. Daar heb ik lol in: snel inspelen op veranderingen en de groep soepel door het landschap manoeuvreren. Als je met een groep op ski’s door het landschap beweegt, geeft dat een speciale dynamiek, een groep gaat echt leven. Zo’n week is altijd een feest’.