Eddy Zoëy, lucky bird

'Het mooiste aan Robinson is de rust'

Eddy Zoëy, lucky bird



Hij houdt van televisie die mensen 'keihard een spiegel voorhoudt'. Tegelijkertijd is hij een warme entertainer. Eddy Zoëy (44) is een man met vele gezichten. Muzikant, kunstschilder, presentator, vogelspotter, familyman. Voor zijn werk zit hij twee maanden per jaar op een onbewoond eiland. 'Vloog er weer een neushoornvogel voorbij.'

Bij de laatste opnames van Expeditie Robinson viel hij in zeven weken tijd zeven kilo af. 'We kregen drie keer per dag rijst.' Muzikant, kunstschilder en presentator Eddy Zoëy is niet van de verwende soort. Voor zijn tv-carrière reisde de man uit Twente in hoog tempo alle continenten af, behalve Antarctica. Voor een slordige tien seizoenen van het programma Nu we er toch zijn − waarin hij op willekeurige adressen aanbelde om de gastvrijheid te testen − logeerde hij lange nachten op geïmproviseerde veldbedjes. En voor Expeditie Robinson moet hij het zeven weken achter elkaar zonder vrouw en kinderen stellen. 'Dat vind ik heel erg lang.' Sinds hij in 2009 overstapte van BNN naar RTL is Zoëy minder van huis, maar nog altijd een dikke twee maanden per jaar. In de BNN-periode was dat soms wel zes maanden. 'In het begin was alles nieuw en was ik nog vrij onbereisd. Bij de eerste kennismaking met Bart de Graaff riep Bart: 'Je wilt toch wel reizen? Volgende maand ga je naar India!' In korte tijd heb ik toen veel gezien. Dankzij zo'n programma sta je altijd op de hoogste berg en spreek je met de beroemdste personen − maar alles moet snel, snel, snel. Je hebt echt geen tijd om na de opnames nog een uur op een terrasje te blijven zitten. Soms ging ik later terug met mijn vriendin, nu mijn vrouw.'

Om te zien waar je nu eigenlijk was geweest?
'Ja. Het was een te gekke periode, maar ik was zo veel van huis dat er vervreemdingsmechanismen begonnen op te treden. Ik heb in mijn werk te veel mensen gezien bij wie daardoor hun privéleven naar de klote ging. Dat worden loners, en dat wilde ik niet. Voor de eerste serie van Expeditie Robinson nam hij daarom zijn gezin mee naar de productielocatie, een soort backpackers-kamp in Maleisië. Er zaten slangen en padden, en bij toiletbezoek moesten ze eerst een paar beesten van de bril slaan. Bepaald geen vijfsterrenhotel, zoals veel mensen veronderstellen. 'Hun aanwezigheid bleek moeilijk te combineren met mijn werk. Ik wilde me ook bonden met het team. Bij de tweede expeditie was het vooraf te onduidelijk waar we terecht zouden komen om er als gezin heen te gaan. Dat bleek toen ook niet per se nodig. Het is te doen, omdat ik elke dag kan bellen, en kan proberen te skypen. In tegenstelling tot de kandidaten.'

Bij de laatste expeditie zaten jullie met tweehonderd mensen van de productie op een kluitje op de Filippijnen. Heb je dan toch nog het 'onbewoonde eiland'-gevoel?
'Als presentator heb je bij dit programma relatief weinig te doen. Ik voelde me net een acteur, die af en toe met een klop op de trailer geroepen wordt. Dan moet je even 'je ding' komen doen. Ik had het hoogst gelegen hutje en zat wel een paar uur per dag op mijn veranda omhoog te kijken. Kwam er weer een neushoornvogel voorbij. Dat is het mooiste aan Robinson: de rust. Je bent echt even uit die gekke westerse wereld. Ik heb zeven boeken gelezen.' Die neushoornvogel was geen toevallige waarneming: Zoëy is een vogelspotter. Niet dat hij er speciaal voor op pad gaat. 'Toen er ergens in Groningen een troepiaal uit Amerika zat, is heel vogelend Nederland er geweest, behalve ik.'

Maar als je er toch bent…
'Dan kijk ik, zoals het een autoliefhebber niet zal ontgaan dat er een Ferrari voorbijkomt. Dit jaar zat er op de Filippijnen een vogel die ons altijd wakker maakte, met een geluid dat nog het meest op een menselijk orgasme leek. Hij werd dus al snel 'de klaarkomvogel' genoemd. Aan het volume te horen leek het een heel groot beest te zijn, maar van een Filippijn hoorde ik uiteindelijk dat het om een fruit dove ging, het kleinst mogelijke snertduifje. Toen wist ik waar ik naar moest kijken, en heb ik hem ook gezien.'
In het programma Wie is de reisleider? streed Zoëy vorig jaar met drie andere bekende presentatoren om de titel van 'beste reisleider'. Zoëy leidde een groep door Zuid- Afrika en sprong onder meer als luipaard verkleed uit de bosjes in het Krugerpark. De deelnemers aan de reis waren niet gecast. 'Dat is ongebruikelijk voor tv. Ze hadden gewoon voor hun reis betaald, en wilden dus waar voor hun geld. Dat maakte het spannend voor ons als reisleiders.'

Waarom werd jij de beste?
'Omdat ik sociaal sterk ben en het mij niet uitmaakte of de camera wel of niet aan stond: ik was de reisleider. Ik heb gehoord − ik zal geen namen noemen − dat dat niet voor alle presentatoren gold. En ik was oprecht enthousiast over het land. Zuid-Afrika is één grote natuurshow. Ik moest uitkijken dat ik niet zelf de toerist ging uithangen.'

Volgens Bridget Maasland, een van de andere reisleiders, won je omdat je een echte pleaser bent.
'Ha, dat ben ik helemaal niet, dat zegt denk ik meer over Bridget dan over mijzelf. Kijk, zelf ga ik het liefst alleen op reis, of met close ones, maar als ik dan toch met zo'n groep op vakantie ben, wil ik het gezellig hebben. Entertainen kost mij niet veel moeite. Het is juist een van de zeldzame programma's op tv waarin je als presentator echt jezelf kunt zijn.'

Hoe is het dan om in Robinson wél een rol te moeten spelen?
Als 'strenge doch rechtvaardige' leider van het spel? 'Ja, het is serieus, geen lollig programma. Bij de eerste serie waar BN'ers aan meededen was dat raar, omdat er mensen bij zaten die ik goed kende, en ik van tevoren niet goed had kunnen uitleggen wat mijn rol was. Dat ging bij de tweede serie beter.'

Het datingprogramma Take Me Out dat je tevens presenteert, is ook niet echt gezellig. Dertig meisjes mogen in de eerste ronde puur op uiterlijk beslissen of ze de jongen op de middenstip een kans geven op een date.
'Mensen vinden dat plat, maar in de natuur, en dus ook bij mensen, is uiterlijk heel belangrijk. Het gaat om fitness, gezondheid. Take Me Out is verschrikkelijk eerlijk. Zó eerlijk, dat het voor plaatsvervangende schaamte zorgt. Maar die schaamte zegt meer iets over jezelf dan over de ander. Als je het belang van uiterlijk ontkent, heb je de mensheid veel te hoog zitten. Ook jij bent een simpel, banaal wezen. Ik hou van televisie die keihard een spiegel voorhoudt: this is us.'

Bestemmingen
Eddy Zoëy had nog niet veel gereisd voor hij in 1998 bij BNN kwam werken. 'Een tripje naar Tunesië kon ik nog net betalen. Dan reed ik trouwens wel met een landrover de woestijn in, ik was geen strandganger.' Eigen vakanties zijn kort, 'vanwege de kids', Fender van vijf en Teuntje van drie. 'Dat zijn tripjes, effe naar Ibiza. Een huisje in de rust.' Als ze wat groter zijn, neemt hij ze graag mee naar zijn meest bijzondere plekken: de steden in The States, IJsland (met zeker een bezoek aan Reykjavik), en eigenlijk heel Azië. Alleen Japan kent hij nog niet. 'Wel uit films, maar het is nog fantastischer om zo'n film te zien als je er zelf rondgelopen hebt, als je weet hoe het er voelt en ruikt.' Hij hoopt dat Japan ooit 'tv-matig' nog een keer voorbijkomt. Net als Antarctica, het enige werelddeel waar hij nog geen voet aan de grond heeft gezet. 'Als ik zelf tijd heb om op vakantie te gaan, zoek ik liever de warmte op.'